AB fonları iktisadi işletmelerin veya tüzel kişiliklerin kurumsal kapasitesini geliştirmek için verilir. Tüm tüzel kişiler fonlardan faydalanabilir, fakat her fondan her tüzel kişilik faydalanmayabilir. Bazı fonlardan sadece sivil toplum kuruluşları faydalanırken, bazı fonlar sadece işletmelere açıktır. Tüm tüzel kişilere açık olan fonlarda vardır.
Fonlardaki temel ilke; AB projeniz için fon alıyorsunuz ve bu alınan parayı geri ödemiyorsunuz. Bu fonun uygulanmasında kurumsal katkı sağlamanızda gerekmektedir. Yani kredi gibi değil. Fakat fonlardan yararlanmak hiçte kolay değil. Zaman, süreç, bilgi, deneyim, ortaklık kültürüne sahip olmak ve sabır gerektirir. Bunları kendiniz yerine getirebilirisiniz veya dışarıdan danışmanlık gibi profesyonel hizmetler alaarakta projeler hazırlayabilirsiniz.
Fon Ne Demek?
Fon diğer adıyla hibe, işinize veya projenize veya kurumunuza verilen karşılıksız paradır. Size verilen parayı tekrar geri ödemezsiniz. Fon almak için AB ve diğer ilgili kurumlara proje sunmanız gerekmektedir..
Fon Programı Ne Demek?
Belirli dönemleri kapsayan ve belirli sektör ve konulara yönelik verilecek mali destek programlarıdır. Programda, kimlerin ne tür projelerle programdan faydalanacağı belirtilir. Programda özel gün ve ay yoktur. Sadece yılları kapsar. Mesela çok sayıda fonun kapsadığı tarih 2007-2013 yılları arasındadır.
Fon Çağrısı Ne Demek?
Çağrı, programın proje isteme ilanıdır. Çağrıda, duyuru yapılarak istenilen projeye yönelik rehber çıkartılır. Rehberde, hangi ay, gün ve saate kadar projenin teslim edileceği belirtilir. Çağrıda istenilen proje amaçları ve konuları, faydalanacak kuruluşlar, proje başına verilecek en az ve yüksek destek miktarları belirtilir. Proje ile ilgili kural ve sorumluluklar rehberde açık şekilde açıklanır, proje ile ilgili olarak irtibata geçebileceğiniz resmi adresler, web sayfaları ve gerekli dokümanları nereden temin edeceğiniz çağrı rehberinde yazar.
Fonları Hangi Kurumlar Veriyor?
Fonlar, Merkezi Finans ve İhale Kurumu, Genel Sekreterlik veya AB komisyonu gibi ilgili kamu kurumları tarafından AB aracılığı ile verilmektedir. Bunlar dışında büyükelçilikler aracılığı ile AB ülkeleri fon tahsisinde bulunmaktadırlar. Ayrıca Birleşmiş Millerler ve alt kurumları, vakıflar gelişmiş ülkeler ve diğer uluslararası kurumlarda fon vermektedir.
Fonlar Nasıl Takip Edilebilir?
AB fonlarını veren tek bir birim, haliyle takip edilebilecek tek bir web sayfası yok. Fonlar, programlar çerçevesinde verilir. Türkiye’nin faydalanabileceği her yıl 300 civarında fon bulunmaktadır. Bu fonların her biri AB nin değişik birimler ve diğer uluslararası kurumlar tarafından internet sayfalarında yayınlanmaktadır. Müdürlüğümüzün www.rizedernekler.gov.tr sayfasından hibe veren uluslararası kurumların internet adreslerine ulaşabilirsiniz.
Projeniz Var, Fon Alabilir misiniz?
Bu soruya hem evet hemde hayır diyebiliriz. AB den fon almak için önemli olan sizin ne istediğiniz değil, önemli olan fon sağlayıcının ne istediğidir. Bu istekler, program ve çağrıda belirtilir. Bunun için faydalanabileceğiniz programları, sonrasında da o programların çağrısını çok iyi takip etmelisiniz.
Fonlardan Nasıl Faydalanılabilir?
Tüm tüzel kişiler fonlardan faydalanabilir, fakat her fonun kendine has kuralları var. Her fondan her kuruluş faydalanamayabilir. Proje çağrılarında bu özellikle belirtilir.
Hangi Fonlardan Faydalanabilirsiniz?
Her fondan her tüzel kişilik faydalanamaz. Fon programları veya çağrıları yayınlandığından hangi tüzel kişilerin o fondan faydalanacağı belirtilir. Derneklerin amaçları burada önemli rol oynamaktadır. Özellikle engellilere, kadınlara, gençlere çocuklara yönelik çalışan dernek ve diğer kurumların fonlardan yararlanma oranları daha fazladır
Kimler Fonlardan Faydalanamaz?
Hibe programına müracaat etmeden önce kurumunuzun hibe programına müracaat edip edemeyeceğine bakın. Genelde hibe programlarında tüzel her kurum ve kuruluş faydalanır, fakat bazı programlar sadece belirli kurum ve kuruluşlara açılır. Mesela bu programa KOBI ler, dernekler, vakıflar, belediyeler müracaat edebilir, gibi.
Merkezi Finans Ve Ihale Birimi (mfib) Kaynaklarına Göre Kimler Fonlara Müracaat Edemez?
(a) İflas etmişler veya tasfiye halinde bulunan ve bu durumları nedeniyle işleri kayyum tarafından yürütülen, konkordato ilan ederek alacaklılar ile anlaşma yapmış, faaliyetleri askıya alınmış veya bunlarla ilgili bir kovuşturmanın konusu olanlar; veya ulusal mevzuatta veya yönetmelikte öngörülen benzer durumlarda olanlar;
(b) Kesinleşmiş yargı kararı (yani temyizi mümkün olmayan bir karar) ile mesleki faaliyete ilişkin bir suç işlemiş olanlar;
(c) Görevlerini ağır bir şekilde kötüye kullandıkları, Merkezi Finans ve İhale Biriminin haklı kabul edeceği herhangi bir yoldan ispat edilenler;
(d) Bulundukları ülkenin, Merkezi Finans ve İhale Biriminin bulunduğu ülkenin veya projenin uygulandığı ülkenin yasal hükümleri uyarınca, sosyal sigorta primi veya vergi ödemesi ile ilgili yükümlülüklerini yerine getirmeyenler;
(e) Dolandırıcılık, yolsuzluk, bir suç örgütü içinde yer almak suçlarından veya Avrupa Topluluğu mali çıkarlarına ters düşecek başka bir yasadışı faaliyetten dolayı kesinleşmiş yargı kararı ile mahkûm olanlar;
(f) Topluluk bütçesinden finanse edilen bir satınalma prosedürüne veya diğer bir hibe yardımına ilişkin yükümlülüklere uymayarak, sözleşmeyi ciddi bir şekilde ihlal ettiği tespit edilenler
(g) Siyasi partiler ve bunlara bağlı yapılar hibeye başvuru için uygun değildir.
(h) Bu hibe çağrısında bireysel ticari girişimler veya girişim grupları uygun başvuru sahipleri olarak değerlendirilmezler.
Teklif çağrısının yapıldığı sırada aşağıdaki maddelerde belirtilen durumlarda bulunan başvuru sahipleri de teklif çağrısına katılmaya veya hibe almaya hak kazanamazlar:
(i) Çıkar ilişkisi içinde olanlar;
(j) Teklif Çağrısına katılım koşulu olarak Merkezi Finans ve İhale Birimi tarafından talep edilen bilgilerin temin edilmesi sırasında yanlış beyanda bulunanlar veya bu bilgileri temin edemeyenler;
(k) Mevcut veya daha önceki Teklif Çağrılarının değerlendirilmesi sürecinde değerlendirme komitesini veya Merkezi Finans ve İhale Birimini etki altında bırakmaya veya gizli bilgi elde etmeye teşebbüs edenler, AB hibe programlarından faydalanamaz.
Yukarıda (a), (c), (d), (f), (j) ve (k) maddelerinde belirtilen durumlarda, katılamama yasağı ihlalin tespit edildiği tarihten sonraki iki yıllık bir süre için geçerlidir. (b) ve (e) maddelerinde belirtilen durumlarda katılamama yasağı kararın tebliğ tarihinden itibaren dört yıllık bir süre için geçerlidir.
Hibe almadan önce dikkat etmeniz gereken husus, kurumunuzun proje ile ilgili bir deneyime sahip olup olmaması. Bu amaçla bir derneğiniz var fakat dernek aktif olarak faaliyet göstermemiş ve kasasında para yok. Böyle bir derneğin AB den hibe alması zor. Dernek, vakıf veya KOBI gibi kurum ve kuruluşların aktif faaliyetlerde bulunarak tecrübe sahibi olması önemlidir.
Belediyeler;
- 4958 sayılı Sosyal Sigortalar Kurumu Kanununun geçiçi 1. maddesinin (k) fıkrası uyarınca, sigorta pirimi borçlarını yeniden yapılandırmış ve prim borcu taksit ödemelerini ilgili belgelerle ispat edebiliyorlarsa,
- 4811 sayılı Vergi Barışı Kanununa göre vergi borçlarını yeniden yapılandırmış ve bu ödemeleri yaptıklarını bağlı bulundukları Vergi Dairesinden aldıkları belgelerle kanıtlayabiliyorlarsa, hibelere müracaat edebilirler.